وادي يابس به معناي بيابان خشك و بي‌آب و علف است. اين نام به طور خاص اشاره به سرزميني واقع در منطقة حوران، نزديك اذرعات (درعا) در مرز سوريه و اردن دارد و نيز منطقة سنگلاخي است كه از سنگ‌هاي آنجا، سنگ آسياب مي‌سازند.1 نام اين سرزمين‌ بارها در روايات مربوط به حوادث آخرالزمان، به ويژه موضوع خروج سفياني آمده است.

سفياني همان‌طور كه از نامش پيداست از نوادگان ابوسفيان و فرزند هندجگرخوار است. او شورش كرده و مدّت 9 ماه جنگ و خون‌ريزي شديدي به وجود مي‌آورد. پيامبر اكرم(ص) در رواياتي، از جمله روايت زير، تمامي جنبش سفياني را به طور خلاصه شرح مي‌دهد و محلّ خروج او را نيز «وادي يابس» بيان مي‌كنند.

از حذيفه روايت شده است: «پيامبر(ص) از فتنه‌اي كه بين مشرق و مغرب واقع خواهد شد ياد نمود و فرمود، در حالي كه آنها گرفتار فتنه هستند، ناگهان سفياني از وادي يابس (بيابان خشك) بر آنها خروج كند، تا آنكه در دمشق فرود آيد. آنگاه دو لشكر را به سوي مشرق و مدينه روانه كند تا به زمين بابل از شهر نفرين شده (بغداد) برسد. او بيش از سه هزار نفر را بكشد و بالغ بر يكصد زن را به زور تصاحب كند و سيصد نفر از اولاد فلان عبّاس را به هلاكت رساند، آنگاه به كوفه هجوم آورده، اطراف آن را ويران سازد. سپس از آنجا خارج شده به سوي شام حركت كند. در اين هنگام لشكري با پرچم هدايت از آن منطقه به پا خيزد و با لشكر سفياني رو در رو گردد و آنها را چنان تار و مار كند كه يك نفر هم كه خبر مرگ بقيه را ببرد باقي نماند و آنچه از اسيرها و غنيمت‌ها در دست آنهاست باز پس گيرند. امّا لشكر روم وارد مدينه شده و سه شبانه روز به غارت و چپاول آنجا پردازند، آنگاه به سوي مكّه روانه گردند تا به بيابان رسند. خداوند در اين هنگام جبرئيل را به سوي آنها فرستد و فرمايد: «اي جبرئيل برو آنها را نابود كن»، پس جبرئيل ضربه‌اي به آن زمين زند كه آنها را در خود فرو برد. هيچ يك از آنها نجات نيابد مگر دو نفر از قبيلة جهينه».2

همچنين در نسخة خطي ابن حماد از امام كاظم(ع) نقل شده كه فرمودند: «سفياني از فرزندان خالد، پسر ابوسفيان مردي با سر درشت و چهره‌اي آبله‌گون، در چشمش نقطه‌اي سفيد پيداست، او از سمت دمشق كه «درة خشك» ناميده مي‌شود، با هفت نفر كه يكي از آنها درفشي آمادة اهتزاز با خود دارد، خروج مي‌كند».3

مريم شفيعي
ماهنامه موعود شماره 98

پي‌نوشت‌ها:
1. تونه‌اي، مجتبي، موعودنامه: فرهنگ الفبايي مهدويت، ص 751.
2. بحارالانوار، ج 52، ص 75.
3. نسخة خطي ابن حماد، ص 75 به نقل از كوراني، علي، عصر ظهور.