پيشگويى در مورد آينده همواره يكى از دغدغه‏ها و دل مشغوليهاى بشر بوده و در طول تاريخ انگيزه‏هاى مختلفى باعث شده است كه انسانها به پيشگويى درباره رويدادهايى بپردازند كه در آينده دور يا نزديك واقع مى‏شوند. در اين ميان پيشگويى در مورد حوادث آخرالزمان از جايگاه و اهميت خاصى برخوردار بوده و اقوام و ملل گوناگون با همه اختلافى كه در باورها و اعتقادات خود داشته‏اند موضوع آخرالزمان و رويدادهاى اين عصر را مورد توجه جدى قرار داده‏اند. اما اين دغدغه و دل مشغولى هميشگى بشر آنگاه كه با علوم غيبى و دانشهاى خداداد پيامبران و اولياى الهى پيوند خورده رنگ ديگرى يافته است و از حالت گمانه‏زنيهاى بى‏پايه و پيشگوييهاى دروغين در مورد وقايعى كه بشر راهى براى پى بردن به آنها ندارد خارج و به اخبار صادق مبتنى بر آموزه‏هاى وحيانى تبديل شده است.

با نگاهى اجمالى به كتابهاى مقدس اديان الهى به موارد فراوانى برخورد مى‏كنيم كه از سوى انبياى الهى و يا جانشينان آنها نسبت به رويدادهاى آينده پيشگويى و به ويژه از حوادث مختلف سياسى، اجتماعى، زيست محيطى و... به عنوان نشانه‏هاى آخرالزمان ياد شده است. اما اگر بخواهيم مجموعه معارفى را كه در اديان مختلف الهى در زمينه آخرالزمان وجود دارد با يكديگر مقايسه كنيم به جرأت مى‏توان گفت كه در هيچ دين و آئينى به اندازه اسلام در مورد رويدادهاى آخرالزمان پيشگويى نشده است.


پيامبر گرامى اسلام (ص) از همان سالهاى آغازين بعثت خود براساس دانش ماورايى خود به پيشگويى رويدادهاى مختلف فرهنگى، سياسى و اجتماعى كه در آينده‏هاى دور و نزديك در جامعه اسلامى روى خواهد داد مى‏پرداختند و به تعبير برخى از روايات، مسلمانان را از كليه حوادثى كه تا آستانه قيامت رخ خواهد داد خبر مى‏دادند.1 آن حضرت گاه مسلمانان را نسبت به رخدادهاى مباركى كه در آينده رخ خواهد نمود، مژده و بشارت مى‏دادند و گاه آنان را نسبت به وقايع شومى كه در پيش روى آنهاست برحذر مى‏داشتند. اين رويه مستمر پيامبر اكرم(ص) در مورد پيشگويى رويدادهاى مختلف، به ويژه رويدادهايى كه در آخرالزمان رخ خواهد داد موجب شد كه مسلمانان در طول سالهاى پر بركت حيات رسول گرامى اسلام(ص) از گنجينه ارزشمندى از روايات مربوط به حوادث آينده برخوردار شوند؛ گنجينه‏اى كه از همان سده‏هاى آغازين گسترش اسلام به دست مؤلفان، مورخان و محدثان جمع‏آورى و در اختيار نسلهاى آينده گذاشته شد.
مؤلفان اسلامى مجموعه روايتهايى را كه به ويژه از پيامبر اسلام(ص) در زمينه حوادث مختلف اجتماعى، سياسى وارد شده بود در كتابهايى كه معمولاً با عناوينى همچون علامات المهدى، علامات مهدى آخرالزمان، علائم الظهور، أشراط الساعة، علامات الساعة، علامات يوم القيامه، الفتن2، الملاحم3، الفتن و المحن، الفتن والملاحم و...ناميده مى‏شده است جمع‏آورى كرده‏اند.4
پس از اين مقدمه به بررسى كتابهايى مى‏پردازيم كه با عناوين ياد شده در مجموعه آثار دانشمندان اسلامى به چشم مى‏خورد. شايان ذكر است كه در اين بررسى عمدتاً از كتابنامه امام مهدى(ع) اثر فاضل ارجمند حجةالاسلام جناب آقاى على‏اكبر مهدى‏پور5 استفاده شده است:

1 . برزنجى حسينى، سيد شريف‏محمد بن رسول (م. 1103ق.)
الإشاعة لأشراط الساعة، چاپ چهارم، بيروت، دارالكتاب العلمية، بى‏تا، 200ص، عربى، رقعى.

2 . مقدسى جماعيلى حنفى، ابو محمد عبدالفتى بن عبدالواحد (م.600ق.)
أشراط الساعة، عربى.

3 . احمد بن فقيه شافعى
أشراط الساعة، عربى (به نقل از: ايضاح المكنون، ج1، ص86).

4 . يوسف بن عبداللَّه بن يوسف وابل
أشراط الساعة، چاپ سوم، دمام (عربستان)، ابن‏جوزى، 1414ق، 484ص، عربى، وزيرى.

5 . امين حاج محمد احمد (معاصر)
اشراط الساعة، الصغرى والكبرى، چاپ اول، جدّه (عربستان)، دارالمطبوعات، 1412ق، 148ص، عربى، وزيرى.

6 . محمد سلامة جبر (معاصر)
اشراط الساعة و اسرارها، چاپ اول، بيروت، دارالسلام، 1413ق، 1403ص، عربى، وزيرى.

7 . على بن محمد ميلى جمالى مغربى مالكى (م1248ق.)
أشراط الساعة و خروج المهدى، عربى، خطى (به نقل از: اعلام زركلى، ج5، ص17).

8 . سيوطى، جلال‏الدين (م. 911 ق.)
البرهان فى علامات مهدى آخرالزمان.

9 . متقى هندى، علاءالدين على بن حسام‏الدين (م. 975 ق.)
البرهان فى علامات مهدى آخرالزمان، تحقيق على‏اكبر غفارى، تهران، رضوان، 1399 ق، 210 ص، عربى، وزيرى.
چاپ ديگر كتاب: 2ج، تحقيق جاسم بن مهلهل ياسين، كويت، ذات السلاسل، 1408 ق.

10. صدر، سيد محمد
تاريخ مابعدالظهور، بيروت، دارالتعارف للمطبوعات، 1412ق، 680ص، عربى، وزيرى.

11. سيدبن طاووس، رضى‏الدين على بن موسى (م. 664ق.)
التشريف بالمنن فى التعريف بالفتن، تحقيق: مؤسسة صاحب الأمر(عج)، چاپ اول، اصفهان، گلبهار، 1416ق، 541ص، عربى، وزيرى.

12. موسوى كاشانى، سيد محمد حسن
جهان در آينده يا علائم ظهور حضرت مهدى(ع)، چاپ دوم، بى‏جا، مؤلف، 1372ش، 302ص، وزيرى، فارسى.

13. عاملى، سيدجعفر مرتضى
دارسة فى علامات الظهور و الجزيرة الخضراء، چاپ اول، قم، منتدى جبل عامل، 1412ق، 312 ص، عربى، وزيرى.

14. كورانى، على
عصر ظهور، مترجم: عباس جلالى، چاپ پنجم، تهران، چاپ و نشر سازمان تبليغات اسلامى، 1375ش، 412ص، فارسى، وزيرى.

15. جواد خراسانى، محمد جواد (م. 1397 ق.)
علائم دوره آخرالزمان، قم، شهيد، 1360ش، 45ص، رقعى.

16. مولوى، شريف امير
علائم الظهور، فارسى، خطى.

17. متقى هندى، على بن حسام‏الدين (م. 975 ق.)
علائم ظهور، فارسى (ترجمه)، خطى.

18. شيرازى، احمد
علائم الظهور.

19. اهرى، محمد جواد (م.1393 ق.)
علائم الظهور.