|
مهدويت و فرقههاي انحرافي ( فرقهي شيخيه) -2 |
|
|
|
۰۸ خرداد ۱۳۸۵ |
|
صفحه 3 از 3
نقد و بررسي
يكم . با توجه به آنچه گذشت ، روشن مي شود كه شيخ احمد ، اصطلاحاتي را از فلسفه اشراق گرفته . بدون آنكه به عمق آنها پي ببرد ، آنها را به عنوان مشخصه هاي اصلي آيين و مذهب خود قرار داده است . پيروان مكتب او نيز در توجيحه اين كلمات،به تناقض گويي مبتلا شده اند.اين تهافت گويي در كلمات شيخ احمد و رمز و تاويل و باطن گرايي در آنان ، باعث شد كه فرزندان او به نام محمد و علي – كه از عالمان و فرهيختگان بودند – به امكار روش پدر و بلكه گاهي استغفار بر او و گاهي به تكفير او مشغول شوند . 23
دوم : تحليل اين بدن هور قليايي و اعتقاد به حيات امام زمان (عجل الله تعالی فرجه) با بدن هور قليايي ، در واقع به معناي انكار و حيات مادي امام زمان (عجل الله تعالی فرجه) روي اين زمين است ؛ زيرا اگر مراد آن است كه حضرت مهدي (عجل الله تعالی فرجه) در عالم مثال و برزخ - چه برزح اول يا برزخ دوم - زندگي مي كند . آن چنان كه قبر را آنان از عالم هور قليا مي دانند - پس آن حضرت حيات با بدن عنصري ندارد و حيات او مثل حيات مردگان ، در عالم برزخ است و اين با احاديثي كه مي گويند : " لولا الحجه لساخت الارض باهلها " ويا حديث " لو لم يبق من عمر الدنيا ... " ، هيچ سازگاري ندارد . و بلكه دليل عقلي ميگويد بايد و هدف خداوند از آفرينش انسان زميني هميشه روي زمين وجود داشته باشد . علاوه بر آن كه اعتقاد به اين گونه حيات براي امام زمان (عجل الله تعالی فرجه) مثل اعتقاد به حيات تمام مردگان در عالم برزخ است و اين عقيده ، با عقيده به نفي حيات مادي هيچ منافاتي ندارد .
سوم . وقتي شيخ احمد ، عالم هور قليا را حد وسط بين دنيا و ملكوت معرفي مي كند ، معلوم مي شود كه هنوز ايشان معناي عالم ملكوت را - كه همان عالم مثال است - نفهميده و يا بين ملكوت و جبروت خلط نموده است . و بايد از آنان پرسيد :آيا بين عالم مادي و عالم مثال نيز برزخي وجود دارد؟!
چهارم. اين سخن كه حضرت مهدي (عجل الله تعالی فرجه) با بدن هور قليايي زندگي مي كند، صرفا يك ادعاي بدون دليل است . و هيچ دليل عقلي و يا نقلي بر آن اقامه نشده است .
پنجم. شيخ احمد وقتي به شرح زيارت جامعه كبيره پرداخته است ، چون نتوانسته جمله (( ارواحكم في الارواح و اجسادكم في الاجساد و ... )) را به درستي تحليل كند ، دچار اين اشتباهات فاحش گرديده است .
ششم . شيخ احمد احسايي، چون به معناي لذت و الم - كه هر دو نوعي از ادراك هستند - توجه نكرده است و تنها لذت و الم را مادي پنداشتي ،خواسته است براي آخرت نيز عذاب و نعمت مادي فرض كند ؛ از اين رو گرفتار بدن هور قليايي شده تا بتواند مشكل آخرت را حل كند. در حاليكه اولا لذت و الم عقلاني، فوق حسي است و ثانيا لذت و الم عقلاني اخروي را بايد با دليل عقلي و لذت و الم حسي را بايد دليل نقلي اثبات نمود ؛ نه با اين ادعاهاي واهي و بي دليل .
هفتم. شيخ احمد ، بر اساس يك اصول نادرستي كه در فلسفه پي ريزي كرد(مثل اصالت وجود و ماهيت ) ، و نفهميدن برخي ديگر از اصول(مثل معناي تجرد، غيبت مطلق، مضاف و شهادت مطلق و مضاف و كيفيت تكامل برزخي) يك بنيان فكري پي ريزي كرده است و چون قابل دفاع نيست ، پيروان او هميشه با اين حربه كه سخنان او رمز و كنايه است ، و مي خواهند خود را رهايي بخشند.
هشتم . در قرن سيزدهم ، گزاف گويي وبكار بردن واژه هاي نامانوس و الفاظ مهمل،بسيار رايج بوده و حتي عوام مردم اينها را نشانه علم و دانش مي پنداشتند و بعيد نيست شيخ احمد و نيز سيد كاظم رشتي ، به جهت خوشايند جاهلان و عوام به اين واژه ها و كلمات روي آورده باشند.
نهم . نتيجه سخنان شيخ احمد ،پيدايش مذاهب ضاله بابيت و بهائيت و سرانجام بي ديني به اسم آئيين پاك به وسيله كسر وي بود و اين ميدان عمل و نتايج اسفبار سخنان شيخيه ، خود محك و ملاك خوبي بر ضعف و سستي اين سخنان است .
نويسنده : احمد عابدي
پي نوشت ها :
1 – دليل المتحيرين ، ص 22 ؛ فهرست ، ج 1، ص 141 ، اعيان الشيعه ، ج 2 ، ص 590 .
2 – روضات الجنات، ج 1 ، ص 91.
3 – " ارشاد العوام" ج 2 ، ص 151.
4 – " منتعي الارب" ج 1 ، ص 156.
5 – " برهان قاطع" ج 4، ص 2391.
6 – " برهان قاطع" ج 2، ص 551.
7 – جوامع الكلم قسمت سيم، رساله 9 ، ص 1 .
8- فرهنگ فرق اسلامي ، ص 266 .
9- تاريخ فلسفه اسلامي ، ص 105 .
10 – مجموعه مصنفات شيخ اشراق ، ج 2 ، ص 254 ؛ ترجمه حكمه الاشراق ، دكتر سجادي ، ص 383 .
11 – مجموعه مصنفات شيخ اشراق ، ج 1 ، ص 494 ؛ انواريه ، ص 222 .
12- شرح حكمه الاشراق ، ص 574 .
13- انواريه ، ص 244 .
14-شرح حكمه الاشراق ، ص 556 و ص 517 ؛ شبيه اين كلام در " انواريه " ص 194 آمده است .
15- مفاتيح الاعجاز ، ص 134 .
16 – برخي از شيخيه نيز گفته اند : زمين محشر زمين هور قليايي است . ر . ك : ارشاد العوام ، ج 2 ، ص 151 .
17- " جوامع الكلم " رساله دمشقيه ، قسمت 2 ، ص 103 .
18- " جوامع الكلم " رساله رشتيه ، قسمت 3 ، ص 100
19- "جوامع الكلم " رساله به ملامحمد حسين ، رساله 9 ، ص 1 ؛ (( شرح عرشيه )) ، ج 2 ، ص 62 .
20- " شرح قصيده " ص 5 .
21- " مجموعه الرسائل " ج 6 ، ص 213 .
22- مجمع الرسائل فارسي ، ج 2 ص 189 .
23- روضات الجنات ، ج 1 ، صشش 92؛ دائره المعارف تشيع ، ج1 ، ص502 .
1 – دليل المتحيرين ، ص 22 ؛ فهرست ، ج 1، ص 141 ، اعيان الشيعه ، ج 2 ، ص 590 .
2 – روضات الجنات، ج 1 ، ص 91.
3 – " ارشاد العوام" ج 2 ، ص 151.
4 – " منتعي الارب" ج 1 ، ص 156.
5 – " برهان قاطع" ج 4، ص 2391.
6 – " برهان قاطع" ج 2، ص 551.
7 – جوامع الكلم قسمت سيم، رساله 9 ، ص 1 .
8- فرهنگ فرق اسلامي ، ص 266 .
9- تاريخ فلسفه اسلامي ، ص 105 .
10 – مجموعه مصنفات شيخ اشراق ، ج 2 ، ص 254 ؛ ترجمه حكمه الاشراق ، دكتر سجادي ، ص 383 .
11 – مجموعه مصنفات شيخ اشراق ، ج 1 ، ص 494 ؛ انواريه ، ص 222 .
12- شرح حكمه الاشراق ، ص 574 .
13- انواريه ، ص 244 .
14-شرح حكمه الاشراق ، ص 556 و ص 517 ؛ شبيه اين كلام در " انواريه " ص 194 آمده است .
15- مفاتيح الاعجاز ، ص 134 .
16 – برخي از شيخيه نيز گفته اند : زمين محشر زمين هور قليايي است . ر . ك : ارشاد العوام ، ج 2 ، ص 151 .
17- " جوامع الكلم " رساله دمشقيه ، قسمت 2 ، ص 103 .
18- " جوامع الكلم " رساله رشتيه ، قسمت 3 ، ص 100
19- "جوامع الكلم " رساله به ملامحمد حسين ، رساله 9 ، ص 1 ؛ (( شرح عرشيه )) ، ج 2 ، ص 62 .
20- " شرح قصيده " ص 5 .
21- " مجموعه الرسائل " ج 6 ، ص 213 .
22- مجمع الرسائل فارسي ، ج 2 ص 189 .
23- روضات الجنات ، ج 1 ، صشش 92؛ دائره المعارف تشيع ، ج1 ، ص502 .
|
مقالات 
