|
نتايج جالب يك تحقيق از نامگذاري ايرانيان |
|
|
|
۳۰ مرداد ۱۳۸۴ |
بنا بر اطلاعات به دستآمده از تعداد 90 ميليون سند
سجلي، نام «محمد» در ميان ذكور و نام «فاطمه» در ميان اناث، بيشترين طرفدار را
داشته و هيچ واقعه تاريخي يا رويكرد فرهنگي يا تحول اجتماعي در طول سالهاي مورد
مطالعه، نتوانسته است از ميزان رغبت عمومي به اين دو نام بكاهد.
بررسي يكصد نام برتر ايرانيان در ميان مردان و زنان نيز حكايت از آن دارد كه بخش
اعظم اين نامها به طور مستقيم در ارتباط با باورهاي ديني و مذهبي مردم است و از
اين رو ميتوان نتيجه گرفت كه جامعه ايران، جامعهاي عميقا مذهبي است... .
شخصيتهاي مذهبي غير از چهارده معصوم (تأثير شگرف عاشورا در فرهنگ نامگذاري
ايرانيان)
مروري بر نامهاي پربسامد، حاكي از آن است كه بيشترين نامهاي مربوط به شخصيتهاي
مذهبي غير از چهاردهمعصوم، مربوط به كساني است كه به نحوي درگير واقعه عاشورا
بودهاند و اين امر، تأثير شگرف فرهنگ عاشورا بر جامعه ايراني را به اثبات
ميرساند.
در ميان مردان، نامهاي عباس، علياكبر، اكبر، علياصغر، اصغر، قاسم، ابوالفضل،
مسلم و حبيب و در ميان زنان اسامي سكينه، زينب، رقيه، ليلا، شهربانو (همسر امام
حسين(ع)) و امالبنين (مادر حضرت عباس(ع))، به ترتيب پرطرفدارترين نامهاي مربوط به
شخصيتهاي مذهبي غير از چهاردهمعصوم(عليهمالسلام) است كه همگي مرتبط با عاشورا و
كربلا هستند... .
تأثير رويدادها بر نامگذاريها
مروري بر افزايش يا كاهش رغبت به نامهاي خاص و تطبيق آن با وقايع تاريخي بستر
زماني نامگذاريها، حاكي از آن است كه رويدادها و رويكردهاي عمده جامعه در زمانهاي
مختلف، به طور محسوسي بر ميزان رغبت يا عدم رغبت مردم به برخي نامها، تأثير
ميگذارد.
در زير به چند نمونه اشاره ميشود:
الف) روحالله
همزمان با اوجگيري انقلاب اسلامي در سال 1356، «روحالله» كه نام رهبر اين انقلاب
(امام خميني) بود، با اقبال بيشتري روبهرو ميشود و اين رويكرد در سال 58، به اوج
خود ميرسد.
بررسي فراواني اين نام، حاكي از آن است كه در فاصله سالهاي 1340 تا 1355، هر سال
بين 504 الي 570 نفر در كل كشور به اين اسم ناميده ميشدهاند اما در سال 56، اين
رقم با يك جهش معنيدار به 822 رسيد و در سال بعد، 9300 نفر، فرزندان خود را
«روحالله» ناميدند. در سال 1358 نيز 20.368 نفر يعني 37/2درصد متولدين ذكور،
«روحالله» ناميده شدند.
اين رقم در سال بعد به 15.193رسيد، در سال 60 به 12.317 نفر و همينطور سير نزولي
يافت تا آنكه در سال 1368 كه امام خميني رحلت كرد، بار ديگر نام «روحالله» مورد
توجه بيشتري قرار گرفت و در حالي كه در سال 67، تعداد متولدين نامگذاريشده به
«روحالله» از 2197 نفر تجاوز نميكرد، در اين سال با يك افزايش 300 درصدي 6719
نوزاد پسر، «روحالله» ناميده شدند.
ب) مهدي
هرچند در جمعبندي اسامي مردان، نام «محمد» در صدر جدول قرار ميگيرد و در چهل سال
اخير نيز در اغلب سالها نام «محمد» و «علي» همواره بيشترين اقبال را داشتهاند،
ولي مروري بر شناسنامههاي صادره در سالهاي 1358 تا 1363 حاكي از آن است كه در اين
سالها، نام «مهدي» در صدر قرار گرفته است.
دليل اين امر نيز به آغاز و اوجگيري جنگ تحميلي و توجه ويژه جامعه در آن سالها به
امام عصر، حضرت مهدي(عج) برميگردد.
در سالهاي مياني جنگ نيز نام «مهدي» رتبه دوم را به خود اختصاص ميدهد و در
سالهاي پاياني، رتبه سوم را.
گفتني است، در چهل سال اخير، به جز ايام آغاز و اوج جنگ، نام مهدي، اولويت نخست
نامگذاري در ايران نبوده است... .
از بررسي 90 ميليون سند سجلي همچنين برميآيد كه «شهربانو» با فراواني 245 هزار و
683 هزار نفر، پرطرفدارترين نام ايراني در گروه زنان بوده است. «شهربانو» در رتبه
بيستم جدول كل قرار دارد.
«فريبا» كه در رده 29 جدول كل است، با فراواني 202 هزار و 689 نفر، دومين و «مهناز»
با رتبه كل 31 و با فراواني 197 هزار و 487 نفر، سومين نام ايراني دختران است.
پس از اين سه اسم، نسرين، فرزانه، فرشته، پروين، ناهيد، شهناز، افسانه، مهري، مهين،
پروانه، پريسا، سحر، آرزو، مژگان، زيبا، ندا، شيرين، منيژه، گوهر، شهين، پري، خانم،
ايران، خاور، خاتون، مهسا، سيما و آذر، نامهايي هستند كه با ريشه ايراني در جمع صد
اسم برتر دختران ايران جاي دارند... .
|